ไหว้พระไต้หวัน 7 กติกาที่ต่างจากวัดไทย และวัดซิงเทียนกงที่ไม่มีธูป
ไหว้พระไต้หวันใช้กติกาไม่เหมือนวัดไทย และไม่เหมือนกันเองระหว่างวัดด้วย วัดซิงเทียนกง (Xingtian Temple) เลิกตั้งกระถางธูปใหญ่และโต๊ะวางของไหว้ตั้งแต่วันที่ 26 สิงหาคม 2014 ให้พนมมือแทน และไม่มีตู้รับบริจาคเลยแม้แต่ใบเดียว ขณะที่วัดหลงซานยังขายของไหว้ในวัด มีโต๊ะล้างผลไม้ให้ และการขอเซียมซีต้องได้ปั่วยด้านถูกสามครั้งติดกันจึงจะนับ สิ่งที่ทำให้คนไทยพลาดจึงไม่ใช่การไม่รู้ธรรมเนียมจีน แต่คือการเอากติกาของวัดหนึ่งไปใช้กับอีกวัด
ไหว้พระไต้หวันต่างจากวัดไทยตรงไหน สรุป 7 ข้อ
เจ็ดข้อนี้คือจุดที่คนไทยเจอแล้วงงบ่อยที่สุด อ่านจบแล้วเข้าวัดไหนก็พอเอาตัวรอด รายละเอียดของแต่ละข้ออยู่ในหัวข้อถัดไป และทุกข้อยึดตามที่วัดเจ้าของสถานที่เขียนไว้เอง
- ธูปไม่ใช่ของที่ต้องมีเสมอ บางวัดเลิกให้จุดไปแล้ว บางวัดไม่เคยเขียนขั้นตอนจุดธูปไว้ในคู่มือของตัวเอง
- ต้องรายงานตัวก่อนขอ ทั้งสองวัดใหญ่ให้บอกชื่อ วันเกิด ที่อยู่ปัจจุบัน แล้วค่อยบอกเรื่องที่จะขอ ไม่ใช่ขอเลย
- ไหว้ให้ครบตามลำดับ ห้ามข้ามองค์ วัดหลงซานเขียนตรง ๆ ว่าห้ามข้ามองค์ใดองค์หนึ่ง และห้ามพุ่งไปห้องเยว่เหล่าก่อน
- หนึ่งใบเสี่ยงทายตอบได้เรื่องเดียว ทั้งวัดหลงซานและวัดซิงเทียนกงระบุตรงกันว่าหนึ่งคำถามต่อหนึ่งใบ
- เกณฑ์นับผลไม่เท่ากัน วัดหลงซานให้โยนยืนยันเลขไม้จนได้ผลอนุญาตสามครั้งติด ส่วนวัดซิงเทียนกงยืนยันแล้วไปรับใบที่สำนักงาน
- ของไหว้ไม่ใช่มารยาทสากลของทุกวัด วัดหนึ่งมีจุดขายและถาดวางให้ อีกวัดเลิกตั้งโต๊ะของไหว้ไปแล้ว
- เวลาบริการมีวันหยุดของตัวเอง บางบริการหยุดทั้งวันตามวันพระจีนและเทศกาล ไม่ได้เปิดทุกวันที่วัดเปิด
วัดซิงเทียนกงไม่มีธูป ไม่มีของไหว้ และไม่มีตู้บริจาค
วัดซิงเทียนกงหรือที่ป้ายภาษาอังกฤษเขียนว่า Xingtian Temple เป็นวัดของ กวนเซิ่งตี้จวิน (เทพเจ้ากวนอู) สร้างอาคารหลักปี 1967 และมีวัดสาขาอีกสองแห่ง หน้าแนะนำตัวภาษาอังกฤษของวัดเอง ระบุวันที่ไว้ชัดเจนว่า ตั้งแต่ 26 สิงหาคม 2014 วัดไม่ตั้งกระถางธูปใบใหญ่และไม่ตั้งโต๊ะวางของไหว้อีกต่อไป โดยขอให้ผู้มาสักการะพนมมือแทนการจุดธูป และใช้ความตั้งใจดีแทนของถวาย
หน้าเดียวกันยังเขียนหลักความเชื่อเจ็ดข้อของวัดไว้ด้วย สามข้อที่กระทบผู้มาเยือนโดยตรงคือ ไม่เผากระดาษเงินกระดาษทอง ไม่ใช้สัตว์เป็นเครื่องเซ่น และ ไม่มีตู้รับบริจาคและไม่เรี่ยไรเงิน ข้อสุดท้ายทำให้ผู้มาเยือนคนไทยหลายคนเดินหาตู้บริจาคแล้วไม่เจอ แล้วเข้าใจผิดว่าตัวเองหาไม่พบ ความจริงคือวัดตั้งใจไม่มีให้ตั้งแต่ต้น
ผลในทางปฏิบัติคือ ถ้าตั้งใจไปวัดนี้ ไม่ต้องเตรียมธูป ไม่ต้องซื้อของไหว้ และไม่ต้องเตรียมเงินสดสำหรับทำบุญ สิ่งเดียวที่ต้องเตรียมคือเวลา เพราะบริการที่คนต่อแถวจริงคือบริการที่ไม่เสียเงินสักบาท
รับขวัญที่วัดซิงเทียนกง บริการฟรีที่ต้องดูเวลาให้ดี
บริการที่ทำให้วัดนี้มีคิวยาวทุกวันคือ พิธีรับขวัญ (收驚) ซึ่งอาสาสมัครของวัดเป็นผู้ทำให้ หน้าบริการของวัด อธิบายว่าอาสาสมัครจะถามชื่อผู้เข้ารับก่อน แล้วจึงกล่าวขอให้เทพเจ้าคุ้มครอง เป็นพิธีสั้น ๆ ไม่มีค่าใช้จ่าย และถ้าวันรุ่งขึ้นยังรู้สึกไม่สบายใจก็กลับมาใหม่ได้
เวลาให้บริการต่างกันในแต่ละวัด และไม่ได้เริ่มพร้อมเวลาเปิดวัด
| วัด | วันปกติ |
|---|---|
| วัดหลักที่ไทเป | 11:20–18:30 |
| สาขาเป่ยโถว | 11:20–17:00 (เสาร์อาทิตย์ถึง 18:00) |
| สาขาซานเสีย | 11:20–16:00 (อาทิตย์ถึง 17:00) |
ที่ต้องระวังกว่าเวลาเปิดคือช่วงที่บริการ หยุดกลางวัน ซึ่งวัดประกาศไว้เองว่ามีสามแบบ ช่วงเทศน์ราว 30 นาที (ประมาณ 14:30–15:00) พิธีวันประสูติราว 40 นาที และช่วงอบรมอาสาสมัครราวสองชั่วโมง ส่วนวันที่ หยุดทั้งวัน คือช่วงตรุษจีน ช่วงพิธีใหญ่ประจำฤดูใบไม้ผลิและฤดูใบไม้ร่วง วันประสูติของเทพเจ้ากวนอู และวันเช็งเม้ง วันแม่ วันไหว้บ๊ะจ่าง สารทจีน กับวันไหว้พระจันทร์
วันหยุดเหล่านี้อิงปฏิทินจันทรคติ จึงเลื่อนทุกปี ถ้าจะวางวันเดินทางให้ตรง อ่านต่อได้ที่ วันหยุดไต้หวัน 2027 หยุดยาว 8 ช่วง และตรุษจีนยาว 7 วันเต็ม อีกข้อที่วัดประกาศไว้ในหน้าเดียวกันคือ การรับขวัญผ่านเสื้อผ้าแทนตัวคนกำลังงดให้บริการ ผู้ที่มาเองไม่ได้จึงต้องให้ญาติมารับบัตรคุ้มครองหรือน้ำชาแทน
ขอเซียมซีสองวัดใหญ่ กติกาคนละแบบ
ทั้งสองวัดใช้ไม้เสี่ยงทายรูปพระจันทร์เสี้ยวหนึ่งคู่ (ภาษาไต้หวันเรียก ปั่วย) เหมือนกัน แต่เกณฑ์ตัดสินไม่เหมือนกัน ฝั่งวัดหลงซานเขียนไว้ใน คู่มือการสักการะของวัด ส่วนฝั่งวัดซิงเทียนกงอยู่ใน หน้าบริการขอเซียมซี
| เรื่อง | วัดหลงซาน | วัดซิงเทียนกง |
|---|---|---|
| ก่อนขอ | ไหว้ให้ครบทุกองค์ก่อน จึงขอได้ | บอกชื่อ อายุ ที่อยู่ และเรื่องที่ขอ |
| ขออนุญาตจับไม้ | ขอผลอนุญาตหนึ่งครั้ง ถ้าได้ผลกลาง ๆ ให้บอกใหม่แล้วโยนอีก | ขอผลอนุญาตหนึ่งครั้งเช่นกัน |
| ยืนยันเลขที่จับได้ | จำเลขแล้ววางไม้คืนกระบอก แล้วโยนยืนยัน ต้องได้ผลอนุญาตสามครั้งติดจึงนับ | โยนยืนยันว่าใช่ใบนี้ ถ้ายังไม่ได้ให้จับใบใหม่ |
| รับใบเซียมซี | ตู้ใบเซียมซีที่ศาลาหน้า มีจุดแก้เซียมซี 10:00–19:00 | รับที่สำนักงานของวัด มีเจ้าหน้าที่อธิบายให้ |
| เวลาบริการ | ตามเวลาเปิดของวัด | ไทเป 07:30–20:30 เป่ยโถว 04:00–20:00 ซานเสีย 04:00–19:00 |
| วันที่งด | ดูประกาศหน้างาน | วัดไทเปงดทั้งวันทุกวันขึ้น 1 ค่ำและ 15 ค่ำ |
ข้อที่ทั้งสองวัดเขียนตรงกันคือ หนึ่งใบตอบได้เรื่องเดียว ถ้ามีสองเรื่องต้องขอสองรอบ ลำดับไหว้ทั้งหกขั้นของวัดหลงซาน วิธีขอด้ายแดงกับเยว่เหล่า และรายละเอียดการอ่านผลปั่วย อยู่ในบทแยกที่ วิธีไหว้วัดหลงซาน 6 ขั้นตามคู่มือของวัด และวิธีขอด้ายแดง
ของไหว้และธูป วัดไหนรับ วัดไหนไม่รับ
ความเข้าใจผิดที่พบบ่อยที่สุดคือคิดว่าเข้าวัดจีนต้องจุดธูปสามดอกเหมือนที่ไทย ความจริงคือ
- วัดซิงเทียนกง ไม่ตั้งกระถางธูปใหญ่และไม่ตั้งโต๊ะของไหว้ ตั้งแต่ 26 สิงหาคม 2014 ไม่ต้องเตรียมอะไรไป
- วัดหลงซาน คู่มือการสักการะของวัดเขียนครบทั้งหกขั้น แต่ไม่มีขั้นตอนจุดธูปอยู่ในนั้นเลย ทุกขั้นใช้พนมมือ ส่วนกระถางที่เห็นในลานใช้สำหรับวนถุงหอมและด้ายแดงเหนือกระถางตามเข็มนาฬิกาสามรอบเท่านั้น
- ของไหว้ที่วัดหลงซาน ซื้อได้ในวัด ทางขวามือหลังเข้าประตูมังกร ก่อนถึงประตูมีโต๊ะล้างผลไม้และถาดใส่ของถวายให้หยิบใช้ได้เอง และข้างโต๊ะบูชาแต่ละจุดก็มีถาดวางไว้
ถ้าไปหลายวัดในวันเดียวกัน อย่าซื้อของไหว้ล่วงหน้าเป็นชุดใหญ่ตั้งแต่วัดแรก เพราะวัดถัดไปอาจไม่รับ และการถือของไหว้ที่ใช้ไม่ได้เดินทั้งวันคือภาระที่ไม่ต้องแบก เส้นทางที่ร้อยวัดกับพิพิธภัณฑ์ไว้ในวันเดียวดูได้ที่ เที่ยวไทเปสายวัฒนธรรมวันเดียว หลงซาน ต้าเต้าเฉิง และ National Palace Museum
ทางเข้าออก การถ่ายรูป และเสียง
คู่มือของวัดหลงซานกำหนดทางเดินไว้ชัดว่าเข้าทางประตูมังกรที่อยู่ทางขวามือ และออกทางประตูเสือ ก่อนถึงประตูเสือมีส่วนจำหน่ายถุงหอมและของที่ระลึก แต่กติกาเข้าประตูมังกรออกประตูเสือใช้ได้กับวัดที่กำหนดทางเดินไว้เท่านั้น ไม่ใช่กฎกลางของทุกวัด วัดไหนไม่มีป้ายให้เดินตามคนหน้า และอย่าเดินสวนทางแถวที่กำลังไหว้
เรื่องถ่ายรูป หลักที่ปลอดภัยที่สุดคือถ่ายสถาปัตยกรรมกับลานได้ แต่หยุดทันทีเมื่อในเฟรมมีคนกำลังไหว้ กำลังเสี่ยงทาย หรือกำลังเข้ารับพิธี เพราะเป็นช่วงส่วนตัวของคนคนนั้น ไม่ใช่ฉากสำหรับผู้มาเยือน ถ้าอยากได้ภาพหมู่ให้ถ่ายที่ลานด้านนอกก่อนเข้าหรือหลังออก และหลีกเลี่ยงการตั้งขาตั้งกล้องขวางทางเดิน
เรื่องเสียง วัดในไทเปอยู่กลางย่านที่คนมาไหว้จริงทุกวัน ไม่ใช่จุดชมวิว การคุยกันดังหรือเปิดลำโพงบรรยายจึงสะดุดตามากกว่าที่คิด มาตรฐานความเงียบในที่สาธารณะของไต้หวันเข้มกว่าที่คนไทยคุ้นอยู่แล้ว ดูตัวอย่างชัด ๆ ได้จาก นั่ง MRT ไต้หวัน ห้ามกินดื่มมีค่าปรับจริง และอีก 13 ข้อในกฎหมายเดียวกัน
ป้ายอธิบายในวัดส่วนใหญ่เป็นภาษาจีน มีอังกฤษบ้างเป็นบางจุด และแทบไม่มีภาษาไทย ถ้าไม่แน่ใจให้ถามเจ้าหน้าที่ก่อนลงมือ วิธีเตรียมเรื่องภาษาอยู่ที่ กำแพงภาษาที่ไต้หวัน อังกฤษน้อยกว่าที่คิด เตรียมทีมยังไงให้สื่อสารรอด ส่วนข้อมูลกลางเรื่องแหล่งท่องเที่ยวเชิงศาสนาดูได้จาก เว็บการท่องเที่ยวไต้หวัน
พาทีมบริษัทเข้าวัด บรีฟห้าเรื่องก็พอ
สำหรับกรุ๊ปองค์กร ปัญหาไม่ใช่ความรู้ทางศาสนา แต่คือคนสี่สิบคนเดินเข้าไปพร้อมกันในพื้นที่ที่คนกำลังไหว้อยู่ บรีฟที่ได้ผลจึงสั้นและสั่งได้ ห้าเรื่องต่อไปนี้พอสำหรับวัดทุกแห่ง
- ประตูจริงที่ใช้วันนี้ บอกชื่อประตูเข้าและออกของวัดนั้น พร้อมย้ำว่าอย่าเหยียบธรณีประตู
- กติกาธูปของวัดนี้ บอกไปเลยว่าวัดนี้จุดหรือไม่จุด อย่าปล่อยให้สมาชิกเดาจากวัดที่เคยไป
- พิธีเป็นเรื่องสมัครใจ ใครอยากเสี่ยงทายหรือรับขวัญให้ทำ ใครไม่อยากให้รอที่จุดนัด ไม่ต้องอธิบายเหตุผลกับใคร
- ขอบเขตการถ่ายภาพ ถ่ายอาคารได้ ถ่ายคนไหว้ไม่ได้ ถ่ายหมู่ที่ลานนอก
- จุดนัดและเวลากลับ ระบุจุดที่มองเห็นจากไกล และเวลาที่ต้องอยู่ตรงนั้น ไม่ใช่เวลาที่รถออก
สองเรื่องที่ควรตัดสินใจไว้ล่วงหน้าคือ ถ้าคนแน่นกว่าที่คาดจะตัดอะไรก่อน และถ้าคำแนะนำของไกด์หน้างานไม่ตรงกับเอกสารที่เตรียมมา ให้ยึดคำแนะนำหน้างานเป็นหลักเสมอ เพราะป้ายและเจ้าหน้าที่ของวัดคือผู้ที่รู้เงื่อนไขของวันนั้นจริง ส่วนเอกสารเป็นของที่เขียนไว้ล่วงหน้าหลายสัปดาห์
เวลาที่ควรกันไว้ต่อวัดคือ 45–60 นาที ถ้ามีคนอยากขอเซียมซีหรือรับขวัญด้วย เพราะทั้งสองอย่างเป็นคิวที่เร่งไม่ได้ ส่วนกรุ๊ปที่มาแค่ชมสถาปัตยกรรม 30 นาทีก็เพียงพอ และควรเผื่อเวลาเข้าห้องน้ำก่อนขึ้นรถไว้ในตารางด้วย ไม่ใช่ให้ไปเบียดกันตอนเรียกรวมพล
สรุปและวางวันเข้าวัดในทริปองค์กร
ถ้าจำได้แค่สามเรื่องให้จำว่า วัดซิงเทียนกงไม่ต้องเตรียมธูปและของไหว้เลยตั้งแต่ปี 2014 วัดหลงซานให้ไหว้ครบทุกองค์ก่อนแล้วค่อยขอ และหนึ่งใบเสี่ยงทายตอบได้เรื่องเดียว ที่เหลือคือดูป้ายหน้างานแล้วทำตามคนข้างหน้า ซึ่งใช้ได้กับวัดที่ไม่ได้อยู่ในบทนี้ด้วย
สำหรับทริปองค์กร วัดเป็นจุดที่คุ้มเวลาเมื่อวางไว้ช่วงเช้าของวันที่ยังไม่มีกิจกรรมหนัก และพังง่ายที่สุดเมื่อไปแทรกท้ายวันที่ทุกคนเหนื่อยแล้ว เพราะเป็นสถานที่ที่เร่งไม่ได้ การเลือกวันจึงสำคัญกว่าการเลือกวัด
BENS DVA AGENCY รับจัดทริปองค์กรและดูงานที่ไต้หวันโดยมีไกด์ภาษาไทยประจำกรุ๊ป ทีมงานจะยืนยันกติกาของวัดที่จะเข้าจริงกับทางวัดก่อนวันเดินทาง แล้วเขียนลงบรีฟให้หัวหน้าชุดใช้ได้ทันทีบนรถ พร้อมจัดลำดับวันให้จุดที่เร่งไม่ได้อยู่ในช่วงที่มีเวลาพอ ดูรูปแบบทริปและช่วงงบประมาณได้ที่ โปรแกรมทริปองค์กรไต้หวัน
บทความที่เกี่ยวข้อง
คำถามที่พบบ่อย
ไหว้พระที่ไต้หวันต้องจุดธูปกี่ดอก
ไม่มีจำนวนกลางที่ใช้ได้ทุกวัด วัดซิงเทียนกง (Xingtian Temple) ไม่ตั้งกระถางธูปใหญ่ตั้งแต่ 26 สิงหาคม 2014 จึงไม่ต้องจุดเลย ส่วนคู่มือการสักการะหกขั้นของวัดหลงซานก็ไม่มีขั้นตอนจุดธูปอยู่ในนั้น ทุกขั้นใช้พนมมือ ให้ดูป้ายของวัดที่ไปจริงเสมอ
ปั่วยหรือไม้เสี่ยงทายคู่นั้นใช้ยังไง
เริ่มจากบอกชื่อ อายุ ที่อยู่ และเรื่องที่จะถามให้เทพเจ้าทราบก่อน แล้วขออนุญาตให้ท่านชี้แนะ จากนั้นจึงโยน ผลที่ได้คือคำตอบ กติกาสำคัญคือหนึ่งใบตอบได้เรื่องเดียว และเกณฑ์นับผลไม่เท่ากันทุกวัด ที่วัดหลงซานขั้นตอนยืนยันเลขไม้ที่จับได้ต้องได้ผลอนุญาตสามครั้งติดกัน ถ้าไม่ครบให้จับใบใหม่
พิธีรับขวัญที่วัดซิงเทียนกงเสียเงินไหม และไปกี่โมง
ไม่เสียค่าใช้จ่าย ทำโดยอาสาสมัครของวัด วัดหลักที่ไทเปให้บริการวันปกติ 11:20–18:30 สาขาเป่ยโถวถึง 17:00 และสาขาซานเสียถึง 16:00 แต่มีช่วงหยุดกลางวันตอนเทศน์ราวครึ่งชั่วโมง และหยุดทั้งวันในช่วงตรุษจีน พิธีใหญ่ประจำฤดู และเทศกาลใหญ่ของจีน
